Δεν είσαι μόνος: γιατί το να μιλάς σε άλλους που έχουν χάσει ένα κατοικίδιο βοηθά

Η θλίψη για ένα κατοικίδιο μπορεί να είναι μοναχική όταν οι άνθρωποι γύρω σου δεν καταλαβαίνουν. Γιατί το να τη μοιράζεσαι με άλλους που το έχουν ζήσει βοηθά, και απαλοί τρόποι για να ξεκινήσεις.

Όταν πεθαίνει ένα κατοικίδιο, το σπίτι γίνεται ήσυχο με έναν τρόπο που είναι δύσκολο να εξηγήσεις. Και μετά, συχνά, συμβαίνει κάτι άλλο: ο κόσμος συνεχίζει σαν να μην έχει αλλάξει τίποτα. Οι συνάδελφοι ρωτούν για το Σαββατοκύριακό σου. Ένας συγγενής λέει ότι μπορείς πάντα να πάρεις άλλο. Βρίσκεις τον εαυτό σου να κλαίει στο αυτοκίνητο και να το κρατάς για τον εαυτό σου, γιατί δεν είσαι σίγουρος ότι κάποιος θα καταλάβαινε.

Αν αυτό είναι το μέρος όπου βρίσκεσαι τώρα, αυτός ο οδηγός είναι για σένα. Όχι για να σου πει πώς να νιώσεις, αλλά για να εξηγήσει γιατί το να βρεις έστω και έναν άνθρωπο που καταλαβαίνει πραγματικά μπορεί να κάνει τόσο μεγάλη διαφορά, και πώς να τον βρεις.

Γιατί η θλίψη για ένα κατοικίδιο μπορεί να μοιάζει τόσο μοναχική

Όσοι μελετούν το πένθος έχουν ένα όνομα για μια απώλεια που οι άλλοι δεν αναγνωρίζουν πλήρως: πένθος χωρίς αναγνώριση. Είναι πένθος χωρίς κηδεία, χωρίς άδεια από τη δουλειά και χωρίς κανέναν να φέρνει φαγητό στην πόρτα. Η απώλεια ενός κατοικίδιου είναι ένα από τα πιο συνηθισμένα παραδείγματα. Η αγάπη ήταν αληθινή και μέρος κάθε μέρας, αλλά συχνά περιμένουν το πένθος να είναι σύντομο και ιδιωτικό.

Αυτό το χάσμα ανάμεσα στο πόσο πονάει και στο πόσο λίγο αναγνωρίζεται είναι αυτό που κάνει τόσους πολλούς ανθρώπους να νιώθουν απομονωμένοι. Μπορεί ακόμη και να αναρωτηθείς αν κάτι δεν πάει καλά με εσένα που είσαι τόσο λυπημένος/η. Δεν υπάρχει τίποτα. Έχασες έναν σύντροφο που ήταν μέρος κάθε συνηθισμένης ώρας της ζωής σου: η πρωινή ρουτίνα, η βόλτα, το ζεστό βάρος στην άκρη του κρεβατιού. Φυσικά και πονάει.

Πολλοί άνθρωποι κουβαλούν τη θλίψη τους μόνοι, επειδή δεν θέλουν να γίνουν βάρος, ή επειδή έχουν ήδη ακούσει μια φορά «ήταν απλώς μια γάτα» και δεν αντέχουν να το ακούσουν ξανά. Η σιωπή μοιάζει ασφαλέστερη. Όμως η σιωπή μπορεί επίσης να κάνει τον πόνο βαρύτερο.

Τι αλλάζει όταν κάποιος καταλαβαίνει

Είναι ευρέως κατανοητό ότι η υποστήριξη από άλλους ανθρώπους μάς βοηθά να αντιμετωπίσουμε την απώλεια. Με ένα κατοικίδιο, η υποστήριξη που βοηθά περισσότερο συχνά προέρχεται από ανθρώπους που το έχουν βιώσει οι ίδιοι. Να γιατί.

• Δεν χρειάζεται να εξηγήσεις. Όποιος έχει χάσει έναν σκύλο ξέρει γιατί δεν μπορείς να μετακινήσεις το μπολ με το νερό. Δεν χρειάζεται να δικαιολογήσεις πόσο μεγάλη είναι η θλίψη σου.
• Τα συναισθήματά σου αρχίζουν να φαίνονται φυσιολογικά. Το να ακούς κάποιον άλλο να λέει «ένιωθα κι εγώ ένοχος για εβδομάδες» ή «ακόμα την ακούω στην πόρτα» σου δείχνει ότι αυτό που περνάς είναι πένθος, όχι σημάδι ότι καταρρέεις.
• Η ενοχή γίνεται πιο ελαφριά όταν την εκφράζεις. Σχεδόν όλοι όσοι χάνουν ένα κατοικίδιο αναρωτιούνται «τι θα γινόταν αν το είχα προσέξει νωρίτερα;» ή ξανασκέφτονται την απόφαση να πουν αντίο ξανά και ξανά. Το να το πεις δυνατά σε κάποιον καλό, που έχει κάνει την ίδια ερώτηση, συχνά χαλαρώνει τη λαβή της.
• Το κατοικίδιό σου αξίζει να το θυμούνται. Το να διηγείσαι την ιστορία του, το ποιοι ήταν, τις αστείες συνήθειές τους, τον τρόπο που σε χαιρετούσαν, τα κρατά κοντά. Οι άνθρωποι που καταλαβαίνουν θα θέλουν να το ακούσουν.
• Βλέπεις ότι η θλίψη αλλάζει. Το να μιλάς με κάποιον που είναι λίγο πιο μπροστά σου δείχνει ότι ο πιο οξύς πόνος μαλακώνει, ακόμα κι αν η αγάπη μένει.

Δεν χρειάζεται να είναι μια μεγάλη συζήτηση

Η σύνδεση με τους άλλους δεν χρειάζεται να σημαίνει ότι κάθεσαι σε κύκλο και μοιράζεσαι τα συναισθήματά σου, αν και μερικοί άνθρωποι το βρίσκουν πολύ βοηθητικό. Μπορεί να είναι πολύ πιο μικρό από αυτό:

• Ένα μήνυμα σε έναν φίλο που έχασε το δικό του κατοικίδιο πέρυσι: «Σκέφτομαι συνέχεια αυτό που πέρασες. Τώρα το καταλαβαίνω.»
• Διαβάζοντας τις ιστορίες άλλων ανθρώπων σε μια κοινότητα για την απώλεια κατοικίδιων και συνειδητοποιώντας ότι ακούγονται ακριβώς σαν τη δική σου.
• Γράφοντας μερικές γραμμές για το κατοικίδιό σου κάπου όπου μπορούν να τις δουν οι άλλοι.
• Ανάβοντας ένα κερί για το κατοικίδιο κάποιου άλλου, και γνωρίζοντας ότι κάποιος, κάπου, μπορεί να ανάψει ένα για το δικό σου.

Οι μικρές συνδέσεις μετράνε. Σε μια δύσκολη βραδιά, το να ξέρεις ότι ένας άγνωστος σταμάτησε για να θυμηθεί τον σύντροφό σου μπορεί να είναι αναπάντεχα παρηγορητικό.

Πώς να ξεκινήσεις όταν δεν ξέρεις τι να πεις

Αν θέλεις να επικοινωνήσεις αλλά δεν ξέρεις πώς, εδώ είναι μερικοί απαλοί τρόποι για να ξεκινήσεις:

• «Έχασα τον σκύλο μου αυτή την εβδομάδα και είναι πιο δύσκολο απ' ό,τι περίμενα. Μπορώ να σου μιλήσω γι' αυτόν;»
• «Είχες τη γάτα σου για χρόνια. Πώς τα κατάφερες τις πρώτες εβδομάδες;»
• «Δεν χρειάζομαι συμβουλές. Θέλω απλώς να μιλήσω για εκείνη για λίγο.»

Είναι εντάξει να λες αυτό που χρειάζεσαι. Κάποιοι άνθρωποι θέλουν να μιλήσουν για την τελευταία μέρα. Άλλοι θέλουν μόνο να μοιραστούν χαρούμενες ιστορίες. Άλλοι θέλουν απλώς παρέα όσο κλαίνε. Οι άνθρωποι που έχουν περάσει την απώλεια κατοικίδιου συνήθως καταλαβαίνουν και τα τρία.

Όταν οι πιο κοντινοί σου άνθρωποι δεν το καταλαβαίνουν

Μερικές φορές οι άνθρωποι στους οποίους συνήθως στηρίζεσαι είναι εκείνοι που καταλαβαίνουν λιγότερο: ένας σύντροφος που δεν ήταν τόσο δεμένος, ένας γονιός που μεγάλωσε βλέποντας τα ζώα διαφορετικά, ένας προϊστάμενος που περιμένει να επιστρέψεις στο γραφείο σου το επόμενο πρωί. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν νοιάζονται για σένα. Μπορεί απλώς να σημαίνει ότι δεν μπορούν να νιώσουν αυτή τη συγκεκριμένη απώλεια όπως τη νιώθεις εσύ.

Ίσως βοηθήσει να περιμένεις λίγο λιγότερα από αυτούς για τώρα και να αναζητήσεις κατανόηση αλλού: σε έναν φίλο που αγαπά τα ζώα, σε μια ομάδα υποστήριξης, σε μια διαδικτυακή κοινότητα. Δεν αντικαθιστάς τους ανθρώπους στη ζωή σου. Απλώς βρίσκεις τους κατάλληλους ακροατές για αυτό το κομμάτι της.

Κι αν κάποιος πει κάτι πληγωτικό, επιτρέπεται να τερματίσεις τη συζήτηση. «Ήταν κάτι παραπάνω από κατοικίδιο για μένα» είναι μια ολοκληρωμένη πρόταση.

Θρηνούμε μαζί ως οικογένεια

Όταν πεθαίνει ένα κατοικίδιο της οικογένειας, όλοι στο σπίτι το χάνουν την ίδια στιγμή, αλλά ο καθένας θρηνεί με διαφορετικό τρόπο. Τα παιδιά μπορεί να κάνουν τις ίδιες ερωτήσεις ξανά και ξανά. Ένας ενήλικας μπορεί να θέλει να μιλήσει, ενώ ένας άλλος κλείνεται στον εαυτό του. Το να θρηνείτε μαζί μπορεί να είναι τόσο απλό όσο το να μοιράζεστε μια αγαπημένη ανάμνηση στο δείπνο, να κοιτάτε φωτογραφίες ή να αποφασίζετε μαζί πώς θέλετε να το θυμάστε. Τα παιδιά ειδικά βοηθιούνται βλέποντας ότι και οι ενήλικες είναι λυπημένοι, και ότι είναι ασφαλές να μιλήσουν γι' αυτό.

Το να είσαι αυτό το άτομο για κάποιον άλλο

Κάτι που ανακαλύπτουν πολλοί άνθρωποι που πενθούν είναι ότι το να παρηγορούν τους άλλους τους παρηγορεί και τους ίδιους. Μόλις καταλάβεις πόσο μοναχική μπορεί να είναι η απώλεια ενός κατοικίδιου, αρχίζεις να τη διακρίνεις και στους άλλους. Ένα σύντομο μήνυμα σε έναν φίλο του οποίου η γάτα πέθανε, ή ένα κερί που ανάβει για τον σκύλο ενός αγνώστου, μπορεί να σημαίνει περισσότερα απ' όσα φαντάζεσαι. Είναι επίσης ένας τρόπος να κρατάς ζωντανή την αγάπη του δικού σου κατοικίδιου.

Αν γίνει πολύ βαρύ

Το πένθος δεν είναι ασθένεια, αλλά μερικές φορές γίνεται κάτι περισσότερο απ' όσο μπορεί να σηκώσει ένας άνθρωπος. Αν περάσουν εβδομάδες και δεν μπορείς να κοιμηθείς, να φας, να δουλέψεις ή να βγάλεις τη μέρα σου, ή αν νιώθεις απελπισία, σε παρακαλώ μίλησε σε έναν γιατρό ή σε κάποιον που εμπιστεύεσαι. Μπορείς να βρεις δωρεάν, εμπιστευτικές γραμμές βοήθειας στη χώρα σου στο findahelpline.com. Αν ποτέ νιώσεις ότι δεν είσαι ασφαλής, κάλεσε αμέσως τον τοπικό αριθμό έκτακτης ανάγκης.

Ένα μέρος όπου οι άλλοι θυμούνται μαζί σου

Το Light a Paw είναι μια δωρεάν τρισδιάστατη αίθουσα μνήμης όπου το κατοικίδιό σας μπορεί να έχει τη θέση του στον τοίχο, με τη φωτογραφία του και ένα κερί. Δεν απαιτείται εγγραφή. Επισκέπτες από πολλές χώρες περπατούν στην αίθουσα, ανάβουν κεριά για τα κατοικίδια άλλων οικογενειών και αφήνουν ευγενικά σημειώματα. Πολλοί ανακαλύπτουν ότι όταν ανάβουν ένα κερί για κάποιον άλλο, η αίθουσα νιώθεται λίγο λιγότερο μοναχική, και το ίδιο και η δική τους θλίψη.